• Kuchnie świata,  Szwecja,  Szwecja na co dzień,  Szwedzkie przysmaki

    Brownie z krwią – szwedzki deser

    Szwedzi kochają wynalazki i uwielbiają być pierwsi we wszystkim. Tym razem zaskoczyli światem kulinarnym – stworzyli brownie z krwią wołową. Choć brzmi to nieco kontrowersyjnie, ten niezwykły deser łączy w sobie ekologię, zdrowie i smak, jakiego nikt się nie spodziewał.  Dlaczego Szwedzi stworzyli taki deser? Jak wiadomo, w przeszłości szwedzcy biedni chłopi wykorzystywali w kuchni wszystko, co się dało. Dlatego na stołach często pojawiały się podroby i krew. Z czasem jednak, w miarę jak społeczeństwo szwedzkie się bogaciło, te składniki zaczęły znikać z codziennych posiłków. W Szwecji nawet słynny blodpudding, o którym możecie przeczytać: tutaj możesz przeczytać o blodpudding , odchodzi w zapomnienie. Co ciekawe współczesny przemysł spożywczy marnuje ogromne ilości krwi bydlęcej.…

  • Szwecja,  Szwedzkie przysmaki

    Ärtsoppa czyli szwedzka grochówka

    Szwedzka grochówka to, prawdę mówiąc, nie jest zupa, tylko gęste danie jednogarnkowe. W Szwecji nawet nazywane jest grochem z wieprzowiną. Jest to tak gęste, że łyżka stoi w talerzu. Historia szwedzkiej grochówki. W Szwecji grochówka znana jest przynajmniej od XIII wieku. W czasach kiedy w Szwecji piątek był dniem postu, popularne było robienie grochówki w czwartki. Gęsta i treściwa zupa pozwalała przetrwać postny piątek. Do dzisiaj w wielu miejscach (stołówkach) i domach funkcjonuje zwyczaj jedzenia grochówki w czwartek, do której jako deser podaje się naleśniki z dżemem. Grochówkę również podawano często ze śledziem. Do XIX wieku, kiedy wieprzowina stała się ze względu na wzrost produkcji bardziej powszechna, grochówkę gotowano na…

  • Przewodnik po Szwecji,  Szwecja,  Szwedzkie przysmaki,  Szwedzkie święta

    Risgrynsgröt czyli świąteczna ryżowa owsianka.

    Risgrynsgröt, czyli szwedzka ryżowa owsianka to potrawa, która ma swoje odpowiedniki w wielu krajach na całym świecie. Skąd się wzięła kasza ryżowa?  W krajach nordyckich „kasza ryżowa” pojawiła się w XIV wieku. Przez wiele wieków owsianka ryżowa była potrawą luksusową, którą spożywała wyłącznie arystokracja. Ryż był towarem zamorskim, przez co był drogi i niedostępny dla zwykłych śmiertelników. W XIX wieku wiele towarów luksusowych staniało i owsianka ryżowa stała się dostępna, a przez to i popularna wśród ludzi z niższych sfer. Nadal jednak dodatki do owsianki, czyli masło, śmietana, jajka czy cynamon były dodatkami luksusowymi.  Owsianka ryżowa jest tak naprawdę obecna na szwedzkich stołach przez cały rok, ale utarło się, że…

  • Szwecja,  Szwedzkie przysmaki,  Szwedzkie święta

    Bruna bönor czyli wigilijna fasola

    Brązowa fasola do Europy przypłynęła z Ameryki Południowej. W Szwecji uprawia się ją dopiero od połowy XVII wieku. Najdłużej uprawiana jest na Olandii, bo od 1855 roku do czasów obecnych. Do roku 1955 brązowa fasola uprawiana była w kilku częściach Szwecji. Po roku 1955 uprawa skurczyła się do Olandii, i obecnie jestchroniona oznaczeniem geograficznym nazwy regionalnej (CHOG).   Brązowa fasola jest podstawowym składnikiem, jednej z popularnych potraw wigilijnych, czyli Bruna bönor. Bruna bönor kiedyś szczególnie była popularna na wsiach. To bardzo tania potrawa, a od kiedy w XIX wieku staniał cukier, ważny składnik tej potrawy, stała się dostępna dla wszystkich. Bruna bönor serwuje się z ciepłą szynką, albo żeberkami, do których podaje…

  • Przewodnik po Sztokholmie,  Szwecja,  Szwedzkie przysmaki

    Fiskbullar czyli szwedzkie rybne klopsiki.

    Jednym z ulubionych przysmaków szwedzkich są fiskbullar, czyli rybne klopsiki. Klopsiki mają dosyć długą tradycję. Wiadomo, że już w 1844 roku były na szwedzkich stołach, a przepis na nie pojawił się w książce kucharskiej z 1911 roku (w pierwszym wydaniu szwedzkiej książki kucharskiej). Najwięcej fiskbullar podobno zjadają mieszkańcy Bohuslän co nie jest dziwne, ponieważ znajduje się tam największy ośrodek przemysłu rybnego.  Klopsiki robi się z mielonej ryby – najlepiej dorsza albo plamiaka lub rdzawca, które też są rybami z rodziny dorszowatych. Tradycyjne klopsiki są dorsza, ale robi się je również z łososia, mintaja albo homara. Rybę mieli się, a następnie dodaje się do niej mleko i skrobię, a następnie gotuje…

  • Szwecja,  Szwecja na co dzień,  Szwedzkie przysmaki

    Messmör czyli przepyszne słodkie masło.

    Wszyscy wszędzie zajadają się masłem orzechowym, a Szwecja ma swój odpowiednik, który jest o niebo zdrowszy i lepszy, bo zawiera żelazo i wapń. Messmör to słodkie smarowidło do pieczywa. Nikt nie wie, kiedy dokładnie ktoś zaczął je robić. Wiadomo, że już w XVII wieku jedzono messmör.  Messmör robi się z mleka krowiego albo koziego, a dokładnie z serwatki, która zostaje z produkcji twarogu. Pasterze, którzy w swoich chatach na pastwiskach robili twaróg przygotowywali od razu messmör, tzn. tak nie do końca, bo za mieszanie w garach i pilnowanie, żeby serwatka się nie przypaliła, odpowiedzialne były kobiety. Przygotowanie takiego smarowidła było bardzo czasochłonne, ponieważ gotowanie serwatki trwało cały dzień i wymagało…

  • Przewodnik po Szwecji,  Szwecja,  Szwedzkie święta

    Jarmarki świąteczne w Szwecji.

    Jarmarki świąteczne w Szwecji mają wyjątkowy klimat — wiele odbywa się tylko w jedną niedzielę Adwentu, podczas gdy inne, jak ten w Gamla Enskede, trwają cały weekend. W porównaniu z jarmarkami w centrum Sztokholmu wyróżniają się bardziej kameralną atmosferą i lokalnym charakterem. Ponadto, pielęgnują tradycje społeczności lokalnej, szczególnie w wydarzeniach organizowanych przez kościoły. Jeśli szukasz klimatycznych i mniej oczywistych miejsc, jarmarki świąteczne w Szwecji oferują mnóstwo atrakcji — od rękodzieła, przez koncerty, po lokalne jedzenie. Dzięki temu każdy odwiedzający może poczuć prawdziwy klimat Adwentu. O jarmarkach adwentowych w Szwecji możesz przeczytać również tutaj: Historia jarmarków adwentowych w Szwecji Dlaczego jarmarki świąteczne w Szwecji są tak wyjątkowe? To wydarzenia, które łączą w…

  • Kuchnie świata,  Szwecja,  Szwedzkie przysmaki

    Polkagris – historia szwedzkiego, kultowego karmelka.

    18 listopada 1824 roku w Jönköping urodziła się Amalia Eriksson. Była jedną z pięciorga dzieci pokojówki i kowala. Kiedy Amalia miała 9 lat, zmarła jej matka, a rok później ojciec z czwórką rodzeństwa. W 1834 roku Europę Zachodnią nawiedziła epidemia cholery, a Jönköping zostało szczególnie dotknięte zarazą. Cholera pochłonęła wiele istnień – w tym ojca i rodzeństwo Amalii. Mała Amalia, chcąc przeżyć zatrudniła się jako pokojówka u sióstr Rödong. W 1855 roku siostry przeprowadziły się do miasteczka Gränna, a razem z nimi Amalia. Dziewczyna w nowym miejscu poznała swojego przyszłego męża, Andersa Erikssona, za którego wkrótce wyszła za mąż i urodziła dziecko – córkę Idę. Wkrótce po urodzeniu córki, Amalia…

  • Kuchnie świata,  Szwecja,  Szwecja na co dzień,  Szwedzkie przysmaki,  Szwedzkie święta

    8 przysmaków szwedzkiej Wielkanocy.

    Szwecja jest krajem protestanckim, więc Wielkanoc wygląda odrobinę inaczej niż w Polsce. Różnica jest taka, że dla Szwedów najważniejszym dniem jest Wielki Piątek. Dzień Postu. Drugą różnicą jest to, że Wielka Sobota to dzień jajek – zarówno tych od kury jak i wypełnionych słodyczami. Trzecią różnicą jest to, że na Wielkanoc je się większość tych samych potraw co na Boże Narodzenie.  Jajka. Kiedyś jajka w Wielkanoc jadano przede wszystkim na południu kraju. Było to związane z kurami nioskami i z tym, że na południu tych jaj zawsze nazbierano więcej niż na pólnocy. Dzisiaj jajka są obowiązkowe na stole szwedzkim – najlepiej z majonezem, kawiorem i krewetkami.  Jajka oczywiście można pomalować…

  • Szwecja,  Szwedzkie przysmaki,  Szwedzkie święta

    Jarmarki świąteczne w Sztokholmie – przewodnik

    Jarmarki świąteczne w Sztokholmie to jedna z najpiękniejszych zimowych tradycji w Szwecji. Choć julmarknad przywędrował tu z Niemiec, dziś w stolicy odbywa się całe mnóstwo wydarzeń. Co więcej, większość z nich działa tylko w jedną niedzielę Adwentu, dlatego warto wcześniej zaplanować swoją wizytę. 1.  Jarmarki świąteczne: Gamla Stan Jarmark na Stortorget na sztokholmskim Starym Mieście to najstarszy i najbardziej znany ze wszystkich jarmarków świątecznych Sztokholmu. Od XIV wieku odbywają się tu świąteczne wydarzenia, a współczesne budki wciąż przypominają średniowieczne stragany. Ponadto jarmark jest otwarty codziennie, aż do 23 grudnia. Chociaż nie ma sceny muzycznej, atmosfera jest wyjątkowa i w pełni oddaje charakter Starego Miasta. 2. Skansen Jarmark w Skansenie organizowany…