Szwedzkie święta
-
Advents mossa – mech adwentowy.
Advents mossa, czyli mech adwentowy jest w Szwecji obowiązkową częścią obchodów Bożego Narodzenia. Historia Advents mossa i jego praktyczne zastosowanie Na początku mech pełnił wyłącznie funkcję praktyczną. Z czasem jednak Advents mossa zaczął odgrywać także rolę symboliczną. Przede wszystkim zielony mech w świecznikach adwentowych symbolizuje naturę, prostotę oraz cykl życia. Ponadto w środku ciemnej, skandynawskiej zimy jego kolor przypomina o nadziei i zbliżającym się Bożym Narodzeniu. Skąd pochodzi Advents mossa i jak się go zbiera Do ozdoby świeczników wykorzystuje się w Szwecji porost okienny i mech zielony. Porost okienny zbiera się przede wszystkim w Dalarna i Härjedalen. Akurat tam nie jest pod ochroną i można go spokojnie zbierać. Strażnicy leśni…
-
Risgrynsgröt czyli świąteczna ryżowa owsianka.
Risgrynsgröt, czyli szwedzka ryżowa owsianka to potrawa, która ma swoje odpowiedniki w wielu krajach na całym świecie. Skąd się wzięła kasza ryżowa? W krajach nordyckich „kasza ryżowa” pojawiła się w XIV wieku. Przez wiele wieków owsianka ryżowa była potrawą luksusową, którą spożywała wyłącznie arystokracja. Ryż był towarem zamorskim, przez co był drogi i niedostępny dla zwykłych śmiertelników. W XIX wieku wiele towarów luksusowych staniało i owsianka ryżowa stała się dostępna, a przez to i popularna wśród ludzi z niższych sfer. Nadal jednak dodatki do owsianki, czyli masło, śmietana, jajka czy cynamon były dodatkami luksusowymi. Owsianka ryżowa jest tak naprawdę obecna na szwedzkich stołach przez cały rok, ale utarło się, że…
-
Bruna bönor czyli wigilijna fasola
Brązowa fasola do Europy przypłynęła z Ameryki Południowej. W Szwecji uprawia się ją dopiero od połowy XVII wieku. Najdłużej uprawiana jest na Olandii, bo od 1855 roku do czasów obecnych. Do roku 1955 brązowa fasola uprawiana była w kilku częściach Szwecji. Po roku 1955 uprawa skurczyła się do Olandii, i obecnie jestchroniona oznaczeniem geograficznym nazwy regionalnej (CHOG). Brązowa fasola jest podstawowym składnikiem, jednej z popularnych potraw wigilijnych, czyli Bruna bönor. Bruna bönor kiedyś szczególnie była popularna na wsiach. To bardzo tania potrawa, a od kiedy w XIX wieku staniał cukier, ważny składnik tej potrawy, stała się dostępna dla wszystkich. Bruna bönor serwuje się z ciepłą szynką, albo żeberkami, do których podaje…
-
Julgransplundring czyli plądrowanie choinki bożonarodzeniowej.
W Szwecji święta Bożego Narodzenia kończą się tak naprawdę 13 stycznia. To dzień św. Knuta (Kanuta) i dzień, w którym rozbiera się choinkę. Co ma św. Knut to rozbierania choinki? W dawnych czasach gildie kupieckie w dniu 13 stycznia organizowały wystawne uczty i na patrona obrały sobie św. Knuta. Rozbieranie choinki również wiąże się z ucztą. Kiedyś ozdobami choinkowymi były owoce, pierniki i słodycze. Szczególnie dzieci czekały na dzień, w którym będą mogły objadać się łakociami. W Szwecji takie rozbieranie choinki nazywa się julgransplundring, czyli plądrowanie choinki i upowszechniło się na początku XX wieku. Z dniem św. Knuta związany był również zwyczaj przebierania się za Knuta, który wyglądał jak stary dziad i…
-
Jarmarki świąteczne w Szwecji.
Jarmarki świąteczne w Szwecji mają wyjątkowy klimat — wiele odbywa się tylko w jedną niedzielę Adwentu, podczas gdy inne, jak ten w Gamla Enskede, trwają cały weekend. W porównaniu z jarmarkami w centrum Sztokholmu wyróżniają się bardziej kameralną atmosferą i lokalnym charakterem. Ponadto, pielęgnują tradycje społeczności lokalnej, szczególnie w wydarzeniach organizowanych przez kościoły. Jeśli szukasz klimatycznych i mniej oczywistych miejsc, jarmarki świąteczne w Szwecji oferują mnóstwo atrakcji — od rękodzieła, przez koncerty, po lokalne jedzenie. Dzięki temu każdy odwiedzający może poczuć prawdziwy klimat Adwentu. O jarmarkach adwentowych w Szwecji możesz przeczytać również tutaj: Historia jarmarków adwentowych w Szwecji Dlaczego jarmarki świąteczne w Szwecji są tak wyjątkowe? To wydarzenia, które łączą w…
-
8 przysmaków szwedzkiej Wielkanocy.
Szwecja jest krajem protestanckim, więc Wielkanoc wygląda odrobinę inaczej niż w Polsce. Różnica jest taka, że dla Szwedów najważniejszym dniem jest Wielki Piątek. Dzień Postu. Drugą różnicą jest to, że Wielka Sobota to dzień jajek – zarówno tych od kury jak i wypełnionych słodyczami. Trzecią różnicą jest to, że na Wielkanoc je się większość tych samych potraw co na Boże Narodzenie. Jajka. Kiedyś jajka w Wielkanoc jadano przede wszystkim na południu kraju. Było to związane z kurami nioskami i z tym, że na południu tych jaj zawsze nazbierano więcej niż na pólnocy. Dzisiaj jajka są obowiązkowe na stole szwedzkim – najlepiej z majonezem, kawiorem i krewetkami. Jajka oczywiście można pomalować…
-
Glögg – smak szwedzkiego Bożego Narodzenia.
Glögg to skandynawski gorący napój na bazie wina lub spirytusu. Grzane wino było popularne już w starożytności. Dodane przyprawy do wina wzmacniały jego walory smakowe, a także sprawiały, że działało jak lekarstwo. W średniowieczu zwyczaj picia ciepłego wina był rozpowszechniony w niemieckojęzycznej części Europy i to właśnie z tego regionu przywędrował do krajów nordyckich. Wiadomo, że król szwedzki, Gustaw Wasa miał swoją ulubioną mieszankę składającą się z wina reńskiego, cukru, miodu, cynamonu, goździków, imbiru i kardamonu. W Szwecji wino grzane stało się szalenie popularne pod koniec XIX wieku. Zapotrzebowanie było tak duże, że firmy zajmujące się sprzedażą wina, zaczęły wytwarzać gotowe grzańce. Produkowali je w dwóch wariantach, słabszym i mocniejszym…
-
Jarmarki świąteczne w Sztokholmie – przewodnik
Jarmarki świąteczne w Sztokholmie to jedna z najpiękniejszych zimowych tradycji w Szwecji. Choć julmarknad przywędrował tu z Niemiec, dziś w stolicy odbywa się całe mnóstwo wydarzeń. Co więcej, większość z nich działa tylko w jedną niedzielę Adwentu, dlatego warto wcześniej zaplanować swoją wizytę. 1. Jarmarki świąteczne: Gamla Stan Jarmark na Stortorget na sztokholmskim Starym Mieście to najstarszy i najbardziej znany ze wszystkich jarmarków świątecznych Sztokholmu. Od XIV wieku odbywają się tu świąteczne wydarzenia, a współczesne budki wciąż przypominają średniowieczne stragany. Ponadto jarmark jest otwarty codziennie, aż do 23 grudnia. Chociaż nie ma sceny muzycznej, atmosfera jest wyjątkowa i w pełni oddaje charakter Starego Miasta. 2. Skansen Jarmark w Skansenie organizowany…
-
Świąteczna wystawa NK
Świąteczna wystawa NK w Sztokholmie – bożonarodzeniowa tradycja miasta Świąteczna wystawa NK, czyli w najbardziej znanym i najdroższym domu towarowym NK (Nordiska Kompaniet) w Sztokholmie jest jednym z punktów bożonarodzeniowej tradycji. Początki tradycji świątecznych wystaw NK (od 1915 roku) Co roku począwszy od 1915 roku w witrynach sklepowych przy Hamngatan pojawiają się tematyczne bożonarodzeniowe wystawy. Jak powstaje świąteczna wystawa NK? Każdego roku są inne, a temat wystawy jest zawsze pilnie strzeżoną tajemnicą. Nigdy nie wiadomo, czym tym razem zainspirował się twórca wystawy. Wystawami NK od 11 lat zajmuje się jedna firma projektowa JoAnn Tan Studio. Okna w trakcie urządzania wystaw są szczelnie zasłonięte i nie ma szans, żeby podejrzeć jaką…
-
Szwedzki julbord.
Julbord to nazwa szwedzkiego wigilijnego stołu. Julbord to również nazwa spotkania towarzyskiego w okresie przedświątecznym przy stole. Tradycja julbordu ma swoje korzenie w czasach pogańskich. W Średniowieczu wprowadzono do życia codziennego tradycje chrześcijańskie, czyli Adwent (post). Ludzie na kilka tygodni przed świętami zaczynali pościć, tak aby w Wigilię Bożego Narodzenia zasiąść do suto zastawionego stołu. Na początku bardzo ważnym elementem na świątecznym stole było pieczywo i sery. Przez wieki zmieniały się potrawy, jakie podawano na szwedzkim stole wigilijnym. Najpóźniej, bo w XIX i XX wieku na stole zagościła szynka, kiełbasy, marynowany łosoś i śledź. Słynne klopsiki pojawiły się na julbord dopiero w 70 tych latach XX wieku. Obecnie do najbardziej…
